2-8-2-1- رمان درماندگان عشق………………………………………………………………………………….. 100

2-8-2-1-1- خلاصه رمان………………………………………………………………………………………… 100

2-8-2-1-2- ویژگی­های کلی رمان………………………………………………………………………….. 102

2-8-2-2- رمان باغ مارشال …………………………………………………………………………………………. 104

2-8-2-2-1- خلاصه رمان………………………………………………………………………………………… 104

2-8-2-2-2- ویژگی­های کلی رمان …………………………………………………………………………. 105

2-8-2-3- نتیجه گیری دو رمان کریم­پور شیرازی……………………………………………………… 105

2-9- علی اصغر شیرزادی………………………………………………………………………………………. 106

2-9-1- زندگی­نامه…………………………………………………………………………………………….. 106

2-9-2- بررسی آثار (مجموعه داستان غریبه و اقاقیا و رمان طبل آتش)…………………………. 107

2-9-2-1- مجموعه داستان غریبه و اقاقیا…………………………………………………………………… 107

2-9-2-1-1- خلاصه داستان­ها…………………………………………………………………………………. 107

2-9-2-1-2-ویژگی­های کلی داستان­ها……………………………………………………………………. 110

2-9-2-2- رمان طبل آتش ………………………………………………………………………………………….. 112

2-9-2-2-1- خلاصه رمان………………………………………………………………………………………… 112

2-9-2-2-2- ویژگی­های­ کلی رمان………………………………………………………………………….. 113

2-10- مهناز کریمی…………………………………………………………………………………………………… 116

2-10-1- زندگی­نامه…………………………………………………………………………………………………… 116

2-10-2- بررسی اثر (داستان بلند رقصی چنین)………………………………………………………………. 116

2-10-2-1- خلاصه داستان ………………………………………………………………………………………… 116

2-10-2-2- ویژگی­­های کلی داستان……………………………………………………………………………. 117

عنوان                                                                                       صفحه

2-11- طاهره ریاستی…………………………………………………………………………………………… 120

2-11-1- زندگی­نامه……………………………………………………………………………………………….. 120

2-11-2- بررسی اثر (مجموعه داستان شط خیال)……………………………………………………………. 120

2-11-2-1- خلاصه داستان­ها………………………………………………………………………………………. 120

2-11-2-2- ویژگی­های کلی داستان­ها………………………………………………………………………… 126

 

2-12- شهریار مندنی­پور…………………………………………………………………………….. 130

2-12-1- زندگی­نامه………………………………………………………………………………………….. 130

2-12-2- بررسی آثار (مجموعه داستان­های سایه­های غار، هشتمین روز زمین، مومیا و عسل و ماه نیمروز)        132

2-12-2-1- خلاصه و ویژگی­های داستان­های مجموعه­ی سایه­های غار …………………. 132

2-12-2-2- خلاصه و ویژگی­های داستان­های مجموعه­ی هشتمین روز زمین……….. 139

2-12-2-3- خلاصه و ویژگی­های داستان­های مجموعه­ی مومیا و عسل………………….. 146

2-12-2-4- خلاصه و ویژگی­های داستان­های مجموعه­ی ماه نیمروز ……………………… 163

2-12-2-5- نتیجه ­گیری چهار مجموعه داستان مندنی­پور………………………………………… 174

2-13- ابوتراب خسروی…………………………………………………………………………………… 179

2-13-1- زندگی­نامه………………………………………………………………………………………… 179

2-13-2- بررسی اثر (مجموعه داستان هاویه) …………………………………………………………………… 181

2-13-2-1- خلاصه داستان­ها………………………………………………………………………………………. 182

2-13-2-2- ویژگی­های کلی داستان­ها………………………………………………………………………… 189

2-14- محمد کشاورز…………………………………………………………………………………………………. 195

2-14-1- زندگی­نامه…………………………………………………………………………………………………… 195

2-14-2- بررسی اثر (مجموعه داستان پایکوبی)………………………………………………………………… 195

2-14-2-1- خلاصه داستان­ها………………………………………………………………………………………. 195

2-14-2-2- ویژگی­های کلی داستان­ها………………………………………………………………………… 200

2-15- سوسن طاقدیس………………………………………………………………………………………………….. 203

2-15-1- زندگی­نامه…………………………………………………………………………………………………….. 203

2-15-2- بررسی اثر (داستان بلند و دست­ها از خاک روئیدند)………………………………………… 204

2-15-2-1- خلاصه داستان………………………………………………………………………………………….. 204

2-15-2-2- ویژگی­های کلی داستان……………………………………………………………………………. 205

2-16- محمدحسین مدرس صادقی…………………………………………………………………………… 207

عنوان                                                                                       صفحه

2-16-1- زندگی­نامه…………………………………………………………………………………. 207

2-16-2- بررسی اثر (مجموعه داستان زیبا ولی شکستنی)………………………………………………. 207

2-16-2-1- خلاصه داستان­ها………………………………………………………………………………………. 208

2-16-2-2- ویژگی­های کلی داستان­ها………………………………………………………………………… 209

2-17- حسن بنی عامری…………………………………………………………………………………………. 211

2-17-1- زندگی­نامه…………………………………………………………………………………………….. 211

2-17-2- بررسی اثر (رمان گنجشک­ها بهشت را می­فهمند) …………………………………………… 212

2-17-2-1-  خلاصه رمان …………………………………………………………………………………………… 212

این مطلب را هم بخوانید :

2-17-2-2- ویژگی­های کلی رمان………………………………………………………………………………… 212

فصل سوم: بحث و نتیجه‌گیری………………………………………………………………………… 217

 فهرست منابع و مآخذ

کتاب‌ها…………………………………………………………………………………………………………………… 224

مقالات……………………………………………………………………………………………………………………….. 225

سایت اینترنتی ………………………………………………………………………………………………… 226

 

مقدمه

چگونگی پیدایش و دگرگونی داستان­نویسی در ایران

داستان­گویی در ایران از قرن­ها پیش به شکل نقالی و روایت­های شفاهی وجود داشته است. نمونه­ی آن را در داستان­های سمک عیار، امیر ارسلان و قصه­های هزار و یک شب و حسین کرد که بیشتر به صورت نقالی در بین مردم وجود داشته است، می­بینیم؛ اما روند پیدایش داستان­نویسی به شیوه­ی امروزی آن، از سال­های پیش از مشروطه آغاز شد. «داستان­نویسی نوین با وجود غنای سنت قصه­گویی منظوم و منثور در ادبیات کلاسیک، الهام­گرفته از غرب است» (بالایی،7:1377).

ریشه‌شناختی واژگان……………………………………………………………….. 25

 

فصل پنجم :نتیجه‌گیری

نتیجه‌گیری………………………………………………………………………… 94

منابع ……………………………………………………………………………… 96

كلیات

زبان‌هایی كه در ایران از قدیم‌­ترین روزگاران تاكنون متداول بوده‌اند از نظر ویژگی‌های زبانی، وجوه مشتركی دارند. این مجموعه زبان­­ها را اصطلاحاً گروه زبان­های ایرانی می­نامند. از نظر تاریخی زبان­های ایرانی به سه دسته تقسیم می­شوند: زبان­های دوره باستان، دوره میانه و دوره نو. در سال 331 قبل از میلاد، داریوش

 سوم- شاهنشاه هخامنشی- به قتل رسید. با قتل او دوره جدیدی برای زبان‌های ایرانی آغاز شد كه تا سال 867 م. برابر با 254ﻫـ. ق. (سالی كه یعقوب لیث صفاری به سلطنت رسید و زبان فارسی، زبان رسمی دولت ایران شد.) ادامه یافت. این دوره برای زبان‌های ایرانی دوره میانه است.

فارسی میانه زبانی ایرانی است كه از فارسی باستان پدید آمده است و فارسی نو دنباله آن است. آغاز فارسی میانه به زمان پس از فروپاشی شاهنشاهی هخامنشی و پایانش به كهن­ترین شواهد فارسی نو باز می­گردد. بر این اساس دوران طولانی­ای از سده سوم پیش از میلاد تا سده‌های هشتم و نهم میلادی، مدت زمانی است كه در آن فارسی میانه زبانی زنده بوده است. اما به عنوان زبان مرده مذهبی تا سده­های نهم و دهم میلادی به وسیله زردشتیان ایران به كار گرفته شد و حتی تا سده سیزدهم میلادی مانویان واحه ترفان تركستان چین نیز آن را به كار برده‌اند. پارسیان هند نیز با میراث ادبی فارسی میانه خود تا حدی آشنایی داشتند تا اینكه در سده هجدهم میلادی دانشمندان اروپایی به بررسی و شناخت علمی این زبان نایل شدند(اشمیت، 1382: 223).

زبان‌های دوره میانه را به دو گروه زبان‌های ایرانی میانه غربی و میانه شرقی تقسیم می‌كنند. از گروه زبان‌های ایرانی میانه غربی از دو زبان آثار عمده­ای در دست است: زبان پارتی (یاپهلوانیگ یا پهلوی اشكانی) و فارسی میانه یا پهلوی. این مجموعه به فعالیت در حوزه فارسی میانه یا پهلوی می ­پردازد. زبان فارسی میانه یا پهلوی زبان جنوب و جنوب غربی ایران بوده و زبان رسمی در دوره ساسانیان به شمار می­رفته است. در دوران ساسانی كتاب‌های بسیاری به زبان پهلوی نوشته شد كه البته بسیاری از آنها در رویدادهای مربوط به جنگ‌های ایران و روم و ایران و عرب از میان رفت، ولی بسیاری از این‌ها در دوران پس از اسلام مجدداً به الفبای زند بازنویسی شد. این فرایند بازنویسی به‌دست موبدان و دستوران زردشتی انجام می‌شد تا از گزند و آسیب مصون بمانند، در همان زمان بسیاری از آن نوشته‌ها به­دست ایرانیان نو مسلمان به عربی بازگردانده شد تا مجموعه فرهنگی ایرانیان باستان هم وارد اسلام گردد و هم از خاموشی آن جلوگیری شود. از این دست كتاب‌ها می‌توان به آثار با ارزشی مانند دینكرد، بندهشن و گجستك ابالیش و همچنین شكند گمانیک ویچار اشاره نمود. همچنین در دوره ساسانی كتاب‌های اوستا به زبان پهلوی (از اوستایی) ترجمه شد تا همه مردم بتوانند از آن بهره­مند شوند و آن را بخوانند. از این رو كتاب‌های بسیاری به زبان پهلوی از روی اوستا نوشته شد و همه اینها بر غنا و ارزش ادبی زبان و ادبیات پهلوی افزود.

این مطلب را هم بخوانید :

پهلوی منسوب به پهلَو است و این واژه از صورت ایران باستان پَرثََوَه آمده­است (آموزگار، تفضلی، 1382: 13). در این زبان پرثوه نام سرزمین و قومی است كه در زمان هخامنشیان معروف بوده است، همان سرزمینی كه امروز خراسان نامیده می‌شود و در شمال و شمال شرقی ایران قرار دارد. تبدیل پَرثَوَه به پهلَو نتیجه قانون‌های آوا­شناسی است كه در این سرزمین حكمفرما است (تاوادیا، 1348: 1). از آنجا كه این زبان به ایالت فارس تعلق داشته است و نیز به علت اینكه از نظر ساختمان زبانی در مرحله­ای میان فارسی باستان و فارسی نو (دری) قرار دارد، محققان جدید آنرا “فارسی میانه” نامیده‌اند. اصطلاح پهلوی (فهلوی در متون عربی) را كه در اصل به معنی “پارتی” است، نویسندگان دوره اسلامی برای تمایز این زبان از فارسی نو به كار برده‌اند.

آثاری كه به زبان پهلوی تألیف شده، بیشتر آثار دینی زردشتی است. حتی چند رساله كوچك كه معمولاً آنها را در زمره آثار غیر دینی به شمار می‌آورند نیز جنبه دینی دارد. آثار ادبی صرف، چه منثور و چه منظوم از میان رفته است، ولی ترجمه عربی و فارسی بعضی از آنها در دست است. البته این نوع ترجمه‌ها عیناً برگردان صورت اصلی نیستند، بلكه در تحریرها و روایات گوناگون دچار تغییرات فراوان شده‌اند. مطالب بعضی از این آثار نیز در كتاب‌های ادبی فارسی آمده است و به صورت‌های گوناگون جلوه‌گر شده است، مانند روایات منقول در شاهنامه. در واقع باید گفت كه ادبیات پهلوی در در این گونه آثار فارسی ادامه یافته و

عدم وصول به مقصد با مركب گناه و نافرمانی حقّ.. 79

قلب مریض…. 80

رذایلی كه بر ادراك تأثیر می‌گذارند (از دیدگاه قرآن و روایت) 81

1- كفر حجاب قلب… 81

2- تكبّر حجاب نفس… 82

3- گناه «اعمال سیئه» زنگار دل. 84

تیره شدن روح به وسیله گناه 85

گناه باعث محرومیّت آدمی از رزق.. 87

4- اثر اعراض از ذكر خدا 87

5- هواپرستی مانع حكمت… 89

6- نادیده گرفتن حقّ اهل‌بیت7 باعث نقص علم. 91

7- طول امل و ذهاب عقل.. 91

8- حرص و آز و دنیازدگی مانع حضور ملائكه در قلب… 92

9- محبّت دنیا مانع بزرگ معرفت… 93

10- شرك باعث پیدا نكردن راه راست… 94

11- نفاق سبب عدم فهم. 94

12- تكذیب آیات الهی و جدل در آیات الهی مانع گشایش درهای آسمان  95

13- ظلم علّت محرومیّت از هدایت الهی.. 95

13- دروغگویی.. 96

14- عشق و نفرت سدّ معرفت و ادراك… 97

15- پرخوری و حرام‌خواری مانع فطانت و زیركی در ادراك… 98

16- اغواء شیطان مانع فهم صحیح و القاء شیطان باعث سهو و نسیان.. 99

17- میل به باطل.. 100

18- لجاجت و تعصّب بی‌جا مانع تفكّر، استدلال و حقّ‌بینی.. 101

19- بهانه‌جویی باعث قساوت قلب… 101

20- غفلت، گمراهی جان. 102

21- شقاوت و محرومیّت از علم. 103

 

22- فسق موجب گمراهی ومانع شناخت حقایق.. 103

23- ترك عمل موجب از دست دادن علم. 104

24- تن‌پروری و راحت‌‌طلبی موجب محرومیّت از معرفت… 105

25- فضائل اخلاقی پائین حجاب از امّ‌الفضائل.. 105

26- منع دیگران از علم، باعث سلب علم از خود عالم. 105

27- حسّ‌گرایی افراطی مانع رسیدن به علوم غیبی.. 106

28- تقلید كوركورانه مانع تفكّر و اندیشه. 106

29- غضب موجب تباهی عقل.. 107

30- دون همّتی مانع پیگیری اهداف بلند. 107

31- فرار از جنگ موجب مهر بر قلب و عدم فهم. 108

32- زیاده‌گویی و پرحرفی و پریشانی و آشفتگی قلوب مانع از دیدن حقایق.. 108

فصل سوم: فضائلی كه بر ادراك اثر مثبت می‌گذارند. 110

فضایل.. 111

«فضائلی كه بر ادراك تأثیر دارند.» 111

مقصود از رزق در قرآن مجید. 113

1- ایمان و تقوا شكوفاگر فطرت… 114

2- عمل فضیلت‌مندانه كلید شناخت… 117

4- زهد و بی‌رغبتی به دنیا مایة حكمت… 119

5- اخلاص مایة جوشش حكمت… 121

6- ذكر مدام الهی باعث بینایی چشم دل: 123

7- استغفار و توبه سبب بارش رزق الهی.. 124

مقصود از رزق در روایات معصومین:.. 124

8- القای ملك باعث فزونی فهم. 125

9- پند پذیری و عبرت گیری موجب بینایی.. 125

10- استمداد از خداوند باعث بصیرت… 125

11- نوافل سبب قرب الهی و دیدن و شنیدن از نوعی دیگر. 126

12- طهارت قلب راه نیل به مراحل برتر قرآن. 127

13- خوف الهی سبب نوعی علم. 128

14- خلوت كردن یا شاغل زدایی زمینة كسب فیض الهی.. 129

15- دعا كلید رحمت… 130

16- صبر زمینة نور و صفای باطن.. 130

17- حسن خلق سبب زیادی در رزق.. 131

18- شكر نعمت باعث زیادت در علم و معرفت… 131

این مطلب را هم بخوانید :

19- حسن نیّت… 131

20- شرح صدر سبب هدایت… 132

21- پیروی از صاحب وحی شهود آور و موجب عقلانیّت… 132

22- همّت بلند شرط رسیدن به كمالات بالا. 132

23- مشورت و مشاوره باعث فزونی عقل.. 133

24- تواضع مزرعة حكمت… 133

25- دعوت به حق راهی برای وصول به حقیقت علم و بصیرت… 134

26- حدیث اهل‌بیت صیقل قلوب، زمینه ساز معرفت برتر. 134

27- مجاهده در راه خدا، راه رسیدن به مسیر حق.. 135

28- اتباع حقّ، سبب كمال عقل.. 135

29- غلبه بر هوا و هوس، سبب ظهور نیروی عقل.. 135

30- خودشناسی و معرفت نفس باعث علم به دیگران. 136

3-8. امتیازات دین حق (دین اسلام) 52

فصل چهارم. 58

4-1. دلالت آیه نفی اکراه (لا اکراه فی الدین) 59

4-1-1. تحلیل ادبی آیه. 61

4-1-2. شأن نزول آیه. 61

4-1-3. تحمیلی نبودن دین و مذهب.. 63

4-1-4. تبیین عقیده نه تحمیل عقیده 65

4-1-5 . اسلام، دین آزادی و اختیار. 66

4-1-6. علت عدم اکراه در دین.. 66

4-1-7. آیات مؤید نفی اکراه دین.. 68

4-1- 8. عدم نسخ آیه لا اکراه فی الدین.. 72

4-2. پیامدهای آیه ی «لااکراه فی الدین» 73

4-2-1. ارتباط مشیت الهی با اختیار انسان. 74

4-2-2. دنیا، دارابتلاء و امتحان. 76

4-2-3. عدم تطابق ایمان با اجبار. 77

4-2-4. پیشرفت مسلمین در سایه قواعد غیر تحمیلی دین اسلام. 78

فصل پنجم. 81

 

5-1. مفهوم آزادی.. 82

5-1-1. شروط آزادی در اسلام. 83

5-1-2. قلمرو آزادی در اسلام. 84

5-2. آزادی در قرآن كریم. 85

5-2-1. آزادانه بودن دعوت پیامبران و دوری از هر گونه اكراه و اجبار. 86

5-2-2. آزادی در انتخاب دین.. 88

5-2-3. آزادی (اختیار) در عمل. 90

5-2-4. آزادی و امتحان الهی.. 91

5-2-5. آزادی اندیشه. 92

5-3. حدود آزادى.. 96

5-4. بررسی شبهاتی پیرامون آیه «لا اكراه فی الدین» 101

5-4-1. شبهه اول – انحصار مقبولیت شرعی دین اسلام، در تعارض با آزادی عقیده دینی است. 101

5-4-1-1. جواب و رد شبهه. 101

5-4-2. شبهه دوم – وجوب تكالیف شرعی برای بندگان ،در تعارض با اختیار وآزادی در دین مطابق آیه لا اكراه فی الدین است. 104

این مطلب را هم بخوانید :

5-4-2-1جواب و رد شبهه: 104

5-4-3  شبهه سوم: مشیت الهی، به معنای جبر است و با اختیار انسان خصوصاً اختیار و انتخاب دین منافات دارد. 109

5-4-3-1. جواب و رد شبهه: 109

5-4-4  شبهه چهارم: مسئله عقوبت کیفر و پاداش در تعارض با اختیار و آزادی است. موضوع کیفر ارتداد نیز در این شبهه مطرح است. 119

5-4-4-1. جواب و رد شبهه. 119

5-4-4-2. نكاتی در كیفر ارتداد. 121

5-4-4-2-1. عوامل تحقق ارتداد. 124

5-4-4-2-2. انواع مرتد. 126

5-4-4-2-3. مجازات ارتداد. 126

پیش‌گفتار

یافتن ماهیت و ویژگی‌های ادبیات‌کودک از مهم­ترین مبحث‌های مطرح­شده در زمینه‌ی ادبیات‌کودک­ است. بسیاری از پژوهش­گران ­درباره­ی ویژگی­ها، مشکل‌ها، ایدئولوژی­های نهفته و حتا در مورد امکان یا عدم امکان ادبیات‌کودک سخن گفته­اند. این پژوهش­گران، نظرهای گوناگون و حتا گاه متناقضی دارند؛ برای نمونه

 درحالی‌که ‌استیونز[1] (۲۰۰۲) و زایپس[2] (۱۹۹۴) به ایدئولوژیک بودن ادبیات‌کودک  با روی‌کرد­های ویژه­ی خود اعتقاد دارند، نودلمن[3] (۱۹۹۷) به لذت­های نهفته در آن­ها یا به بیننده‌ی پنهان و نقش تصویر در لذت‌بخشی کتاب‌های داستانی‌تصویری توجه می­ کند یا درحالی‌که رز[4] (۱۹۸۴) ادبیات‌کودک را محملی برای امیال سرکوب­شده­ی بزرگسالان و کاملا جعلی و تصنعی می­پندارد، متیوز[5] (۱۹۸۰) داستان­هایی را برای نمونه می­آورد که اصیل ­هستند و برای کودک پدید آمده­اند. با این­همه، بحث درباره­ی ماهیت و ویژگی‌های ادبیات‌کودک هم­چنان ادامه دارد و هر پژوهش­گری با روی­کرد ویژه­ی خود به بررسی اثرهای ادبی برای کودک می ­پردازد.

در نظریه­ی به­کاررفته در پژوهش حاضر به همسانی « مفهوم کودکی و ادبیات‌کودک » توجه شده‌است و علت توفیق اثرهای کلاسیک و افسانه­ها را در این مطلب می­داند. در این روی­کرد مفهوم کودکی با توجه به نظریه‌های روان‌شناسی و فلسفه تبیین شده­است و سپس با توجه به این مفهوم و ویژگی­های آن به بررسی اثرهای اصیل و موفق ادبیات‌کودک هم‌چون افسانه‌ها پرداخته­است تا این هم­سانی بیش‌تر آشکار شود.

این مطلب را هم بخوانید :

۲-۱- بیان مسئله

بنیادی‌ترین ویژگی ذهنی کودک از نظر پیاژه تمرکززدایی است که می ­تواند تاثیرهای بسیاری در رشد ذهنی کودک داشته­باشد و البته این همان ویژگی بنیادینی است که در اثرهای کلاسیک کودک و افسانه‌ها که نزد کودکان محبوبیت عام دارند، دیده می­شود. برای روشن‌شدن این نظر، پژوهشی انجام شد و در آن خسرونژاد ( 1382 ) به بررسی افسانه­ های عامیانه با چنین روی‌کردی پرداخت. پژوهش حاضر در واقع در ادامه­ی همان پژوهش است.